स्टीलला एक मिश्रधातू म्हणून वर्गीकृत केले जाते, जो लोह आणि कार्बनसारख्या इतर रासायनिक घटकांपासून बनवला जातो. त्याच्या उच्च तन्य शक्तीमुळे आणि कमी खर्चामुळे, आजच्या युगात स्टीलचा अनेक वेगवेगळ्या प्रकारे मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जातो, जसे की...चौरस स्टील पाईप, आयताकृती स्टील पाईप, गोलाकार स्टील पाईपस्टील प्लेट्स,अनियमित पाईप फिटिंग्ज, संरचनात्मक प्रोफाइलइत्यादी, ज्यामध्ये नवीन तंत्रज्ञानाच्या विकासात पोलादाचा वापर समाविष्ट आहे. बांधकाम, पायाभूत सुविधा, अवजारे, जहाजे, मोटारगाड्या, यंत्रसामग्री, विद्युत उपकरणे आणि शस्त्रे यांसारख्या अनेक उद्योगांमध्ये पोलादाचा वापर होतो.
१. स्टील गरम केल्यावर मोठ्या प्रमाणात प्रसरण पावते.
सर्व धातू गरम केल्यावर, किमान काही प्रमाणात तरी, प्रसरण पावतात. इतर अनेक धातूंच्या तुलनेत, स्टीलमध्ये लक्षणीय प्रमाणात प्रसरण होते. स्टीलच्या औष्णिक प्रसरण गुणांकाची श्रेणी (10-20) × 10-6/K आहे, पदार्थाचा गुणांक जितका जास्त असतो, तितकेच गरम केल्यावर त्याचे विरूपण जास्त होते, आणि याउलट.
रेषीय औष्णिक प्रसरण गुणांक α L ची व्याख्या:
१ ℃ तापमान वाढल्यानंतर वस्तूचे सापेक्ष प्रसरण
औष्णिक प्रसरण गुणांक स्थिर नसतो, तर तो तापमानानुसार किंचित बदलतो आणि वाढतो.
याचा उपयोग अनेक क्षेत्रांमध्ये केला जाऊ शकतो, ज्यात हरित तंत्रज्ञानामध्ये पोलादाचा वापर समाविष्ट आहे. २१ व्या शतकात हरित ऊर्जा तंत्रज्ञानाला प्रोत्साहन देण्याच्या क्षेत्रात, संशोधक आणि आविष्कारक सभोवतालचे तापमान आणखी वाढले तरीही पोलादाची क्षमता वाढवण्याचे विश्लेषण आणि विचार करत आहेत. उष्णता दिल्यावर पोलादाच्या प्रसरण दराचे आयफेल टॉवर हे उत्तम उदाहरण आहे. आयफेल टॉवर वर्षातील इतर वेळेपेक्षा उन्हाळ्यात प्रत्यक्षात ६ इंच अधिक उंच दिसतो.
२. स्टील आश्चर्यकारकपणे पर्यावरणस्नेही आहे.
अधिकाधिक लोक पर्यावरणाच्या संरक्षणाबद्दल अधिकाधिक जागरूक होत आहेत, आणि हे लोक आपल्या सभोवतालच्या जगाचे संरक्षण करण्यासाठी आणि त्यात सुधारणा करण्यासाठी योगदान देण्याचे मार्ग शोधत आहेत. या संदर्भात, स्टीलचा वापर हे पर्यावरणात सकारात्मक योगदान देण्याचे एक साधन आहे. वरवर पाहता, तुम्हाला कदाचित वाटणार नाही की स्टीलचा संबंध 'पर्यावरणपूरक' होण्याशी किंवा पर्यावरणाच्या संरक्षणाशी आहे. वस्तुस्थिती अशी आहे की, २० व्या शतकाच्या उत्तरार्धात आणि २१ व्या शतकात झालेल्या तांत्रिक प्रगतीमुळे, स्टील हे सर्वात पर्यावरणपूरक उत्पादनांपैकी एक बनले आहे. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, स्टीलचा पुनर्वापर करता येतो. इतर अनेक धातूंच्या विपरीत, पुनर्वापर प्रक्रियेदरम्यान स्टीलची ताकद अजिबात कमी होत नाही. यामुळे आज स्टील ही जगातील सर्वाधिक पुनर्वापर होणाऱ्या वस्तूंपैकी एक बनली आहे. तांत्रिक प्रगतीमुळे दरवर्षी मोठ्या प्रमाणात स्टीलचा पुनर्वापर होत आहे आणि त्याचे निव्वळ परिणाम दूरगामी आहेत. या उत्क्रांतीमुळे, गेल्या ३० वर्षांत स्टील उत्पादनासाठी लागणारी ऊर्जा निम्म्याहून अधिक कमी झाली आहे. खूप कमी ऊर्जा वापरून प्रदूषण कमी केल्याने महत्त्वपूर्ण पर्यावरणीय फायदे मिळतात.
३. स्टील वैश्विक आहे.
खरं तर, पोलाद केवळ पृथ्वीवरच मोठ्या प्रमाणावर आढळत नाही आणि वापरले जात नाही, तर लोह हे विश्वातील सहावे सर्वात सामान्य मूलद्रव्य आहे. विश्वातील सहा मूलद्रव्ये म्हणजे हायड्रोजन, ऑक्सिजन, लोह, नायट्रोजन, कार्बन आणि कॅल्शियम. ही सहा मूलद्रव्ये संपूर्ण विश्वात तुलनेने जास्त प्रमाणात आढळतात आणि ती विश्वाची रचना करणारी मूलभूत मूलद्रव्ये देखील आहेत. विश्वाचा पाया असलेल्या या सहा मूलद्रव्यांशिवाय जीवन, शाश्वत विकास किंवा चिरंतन अस्तित्व असू शकत नाही.
४. पोलाद हे तांत्रिक प्रगतीचा गाभा आहे.
१९९० च्या दशकापासून चीनमधील अनुभवाने हे सिद्ध केले आहे की, राष्ट्रीय अर्थव्यवस्थेच्या वाढीसाठी एक मजबूत पोलाद उद्योग आधारभूत अट म्हणून आवश्यक आहे. २१ व्या शतकातही पोलाद हेच मुख्य संरचनात्मक साहित्य राहील. जागतिक संसाधनांची स्थिती, पुनर्वापरक्षमता, कार्यक्षमता आणि किंमत, जागतिक आर्थिक विकासाच्या गरजा आणि शाश्वत विकास या दृष्टिकोनातून, २१ व्या शतकात पोलाद उद्योगाचा विकास आणि प्रगती सातत्याने होत राहील.
पोस्ट करण्याची वेळ: २१ एप्रिल २०२३
